Gone with the wind

Cách đây 10 năm, báo chí và các nhân vật tinh anh của giới công nghệ đều lăng xê cho một tương lai mọi thứ sẽ chạy hoàn toàn trên blockchain, xe tự lái (AV) và AI.  Đến giờ, cơn sốt blockchain đã tắt ngấm (dù stablecoin vẫn có vốn hóa hàng trăm tỷ USD, DeFi, token hóa tài sản thực vẫn đang được một số tổ chức tài chính lớn thử nghiệm). Blockchain chết vì vấn đề nội tại:  thiếu use-case thực sự, khó mở rộng, phí cao, trải nghiệm người dùng kém, chủ yếu dựa vào đầu cơ, thiếu khung pháp lý cho phép, và giá trị thực thấp hơn nhiều so với kỳ vọng. Xe tự lái, như Elon Musk quảng cáo hứa hẹn Level 5 trong 2017-2020, đã xịt dần trong giới đầu tư, khi liên tục trễ hẹn, và nhận thức mọi người về Level 5 cũng rõ ràng hơn. Tự lái hoàn toàn là thứ rất "khoai", ít nhất trong vài thập kỷ tới. Nhưng cơn sóng thần AI từ cuối 2023 đến nay đã tạo ra hàng loạt cuộc cách mạng, thúc đẩy vô số lĩnh vực (đang bế tắc hay ngắc ngoải) phát triển - trong đó có xe tự lái. Nhân dịp hot trend tranh cãi về ...

Tuần qua là một tuần nhiều tin tức (ít nhất là trong ngành công nghệ). Dù hiện tại là cuối tuần, và tôi thấy cuộc sống diễn ra thật nhàm chán. Nhưng thế giới ngoài kia (hoặc trên mạng) vẫn rộn ràng. Cãi vã, phân tích, dự đoán, âm mưu... Phát hiện đột phá về toán học được OpenAI công bố tiếp tục nhận một rừng tranh cãi và kiện cáo, hoài nghi, đặc biệt từ các nhà toán học hàng đầu. Màn ra mắt tân CEO của Apple cũng... bình thường. Tesla  Cybercab có vẻ không được đón nhận như kỳ vọng. Nhiều mẫu xe của Trung Quốc đã đạt chứng nhận 5 sao về chất lượng (cao nhất) của EU. L ượng tử/neuroscience công bố nhiều tiến bộ mới. Chiến sự vẫn... kéo dài. Post của Coxon Ngày 7/9/2026, Cao ủy Nhân quyền LHQ Volker Türk đã phát biểu trước Hội đồng Nhân quyền LHQ tại Geneva rằng ông chia sẻ mối lo của "những người trong ngành" rằng AI tiên tiến có thể gây rủi ro hiện hữu cho nhân loại, và kêu gọi "một nỗ lực toàn diện để đặt ra các đảm bảo chắc chắn về an toàn và an ninh của AI, trước khi ...

K ính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman là nhiệm vụ mới nhất của NASA, phóng thành công ngày 30/8/2026 bằng tên lửa SpaceX Falcon Heavy từ Cape Canaveral. Đây là kính viễn vọng không gian cỡ lớn (giá khoảng 4,3 tỷ USD), được đặt tên theo Nancy Grace Roman – nữ thiên văn học trưởng đầu tiên của NASA, người đóng vai trò quan trọng với Hubble. Kính sẽ hoạt động tại đ iểm Lagrange 2 của hệ Mặt Trời – Trái Đất (Sun-Earth L2), trùng với vị trí của kính viễn vọng không gian James Webb (đã phóng năm 2021, và đang hoạt động tốt tại đây, dù chung nhà nhưng quỹ đạo halo của chúng đủ rộng nên không đụng nhau). Vị trí này cách Trái Đất 1,5 triệu km, nên Roman sẽ mất khoảng 3 tháng để tới nơi. Hubble đang hoạt động ở quỹ đạo Trái Đất thấp ( khoảng 535–540 km so với bề mặt Trái Đất) suốt hơn 30 năm qua. Hubble bay quanh Trái Đất khoảng 15 vòng mỗi ngày (chu kỳ ~95 phút), tốc độ khoảng 27.000 km/h. Bầu khí quyển Trái Đất vẫn gây nhiễu nhẹ, và tầm nhìn bị che khuất định kỳ bởi Trái Đất. Roman và ...

Thụy Điển có lẽ là một trong những trung tâm công nghệ sôi động nhất thế giới hiện nay. Thanh niên nước này còn cho rằng "giờ làm founder mới cool". Văn hóa và tư duy nghề nghiệp đã dịch chuyển lớn, từ chuộng tư vấn/tài chính ngân hàng (những năm 2000s), nay đã thành "startup cho tự do và giàu có". Thụy Điển có diện tích khoảng 450.300 km² (hoặc 528.447 km² nếu tính cả vùng hồ/đảo), xếp thứ 56 trên thế giới và đứng thứ 3 trong Liên minh Châu Âu (sau Pháp và Tây Ban Nha). Về dân số, có khoảng 10,7 triệu người (năm 2026), đứng thứ 91 trên thế giới. GDP bình quân đầu người đạt khoảng 57.000 - 63.000 USD/năm, xếp khoảng thứ 11 tới 14 thế giới (tùy tổ chức thống kê). Stockholm Hệ sinh thái khởi nghiệp Thụy Điển Chủ yếu tập trung ở Stockholm - được gọi là “Silicon Valley của châu Âu” - là một trong những hệ sinh thái hiệu quả nhất thế giới tính theo đầu người, dù dân số chỉ khoảng 10-11 triệu người. Stockholm đứng thứ hai thế giới về số unicorn trên đầu người (sau Silicon...